Chuyển đổi số là việc sử dụng các công nghệ số để thay đổi mô hình kinh doanh, tạo ra cơ hội, doanh thu và giá trị mới. Năm 2019, quá trình chuyển đổi số cùng với đổi mới chiến lược kinh doanh, tăng cường trải nghiệm khách hàng tiếp tục diễn ra mạnh mẽ hơn.
Thách thức phía trước
Chuyển đổi số không phải là câu chuyện của riêng doanh nghiệp nào, cũng không phải là việc cân nhắc có chuyển đổi hay không. Hơn nữa, chuyển đổi số không chỉ là lựa chọn cho các tổ chức, mà là điều cần thiết buộc các công ty phải chuyển sang những cách thức kinh doanh mới trong kỷ nguyên số 4.0. Chuyển đổi số đề cập những thay đổi trong đổi mới sản phẩm, tập trung vào trải nghiệm phân phối, vận chuyển đến người tiêu dùng, tái cấu trúc nội bộ các hoạt động kinh doanh và văn hóa công ty.
Có 3 yếu tố có thể tạo thành rào cản đối với chuyển đổi số, đó là: công nghệ, chiến lược và văn hóa. Trước đây, kinh doanh yêu cầu thu thập số liệu về người dùng, công nghệ chỉ đóng vai trò hỗ trợ thuần túy. Nhưng trong kỷ nguyên số hóa, công nghệ tạo ra những cơ hội kinh doanh mới, chiến lược mới, không chỉ hỗ trợ kinh doanh, mà còn thúc đẩy tăng trưởng, là nguồn gốc của lợi thế cạnh tranh.
Bên cạnh đó, chiến lược đóng góp vai trò rất quan trọng. Trong bối cảnh hiện nay, chiến lược tư duy truyền thống không còn phù hợp đối với mỗi doanh nghiệp. Lãnh đạo doanh nghiệp cần thay đổi suy nghĩ của mình để có một chiến lược kinh doanh công nghệ số hiệu quả, tạo ra những trải nghiệm ban đầu và lồng ghép những trải nghiệm đó vào quy trình chiến lược phát triển doanh nghiệp.
Văn hóa cũng là một yếu tố đóng góp lớn vào sự thành công trong công cuộc chuyển đổi số, văn hóa mới trong tổ chức phải được thiết lập, đảm bảo các nhân viên tin vào tiềm năng chuyển đổi số.
Theo một nghiên cứu gần đây nhất của Vietnam Report, trở ngại lớn nhất khi chuyển đổi kỹ thuật số trong các tổ chức, doanh nghiệp là rủi ro an ninh mạng, thiếu lao động có kỹ năng, thiếu chính sách, quy định pháp luật hỗ trợ…
Chính vì vậy, lực lượng lao động cần được đào tạo thích hợp, có cơ hội học tập liên tục để trau dồi kiến thức, kỹ năng cần thiết để tối đa hóa tác động của chuyển đổi số, tăng cường công tác an ninh mạng, trau dồi kỹ năng về công nghệ… Các nhà lãnh đạo tổ chức phải truyền đạt liên tục, rõ ràng những kỳ vọng về trách nhiệm và nhiệm vụ của nhân viên để giảm thiểu sự gián đoạn.
Tiến sĩ David Bray, Giám đốc điều hành People-Centered Internet (PCI), nguyên CIO Ủy ban Truyền thông Liên bang Hoa Kỳ đã khẳng định: “Khi chúng ta nói về thay đổi công nghệ, cho dù đó là Internet vạn vật, dữ liệu lớn hay máy học, thì vấn đề thực sự vẫn là con người, văn hóa tổ chức sẽ tạo ra những kết quả khác nhau và tốt hơn bằng cách sử dụng các công nghệ này. Chúng ta cần bắt đầu tập trung vào con người vì bất kỳ thay đổi công nghệ nào cũng sẽ kích hoạt và yêu cầu chuyển đổi nhóm, tổ chức và văn hóa - xã hội”.
Lãnh đạo mới là “nhà dẫn dắt”
Chuyển đổi số không chỉ là cuộc chơi về công nghệ, mà còn là quá trình thay đổi tư duy sáng tạo của lãnh đạo và mọi người trong doanh nghiệp, tổ chức.
Với chuyển đổi số, mọi vị trí trong doanh nghiệp, tổ chức đều có thể sáng tạo, một cải tiến nhỏ có thể mang lại giá trị lớn. Lãnh đạo tiếp quản công việc quản lý cho quá trình chuyển đổi, có nghĩa là truyền đạt tầm nhìn, sứ mệnh, lộ trình, tập hợp đội ngũ các tác nhân thay đổi, bảo vệ sáng kiến và đảm bảo tiến trình. Tiến sĩ Bray nhấn mạnh, “các nhà lãnh đạo hiệu quả sẽ lắng nghe, học hỏi, giúp đỡ chia sẻ các mục tiêu và các câu chuyện để mang các nhóm người khác nhau lại với nhau”.
Lãnh đạo có nhận thức đúng và đưa ra được chiến lược chuyển đổi số rõ ràng sẽ thành công, chứ không phải công nghệ dẫn dắt công cuộc chuyển đổi này. Theo ông, các nhà lãnh đạo hiệu quả sẽ tự chủ để đưa ý tưởng của họ thành hiện thực, cập nhật tiến độ có thể đo lường được và đưa ra một nguyên nhân xứng đáng làm tăng giá trị cho doanh nghiệp hoặc sứ mệnh của tổ chức
Ba bước này rất quan trọng để đảm bảo rằng, nhà lãnh đạo không đơn độc phấn đấu để khuyến khích tổ chức bắt kịp với chuyển đổi kỹ thuật số. Những nhóm có thay đổi tích cực trên toàn tổ chức đại diện cho một bước quan trọng để hoạt động ở quy mô lớn hơn.
